Wszczęcie procedury „Niebieskiej Karty” często budzi silne emocje i obawy, zwłaszcza u osób, wobec których pojawiają się zarzuty stosowania przemocy domowej. Jednym z najczęstszych pytań jest to, czy założenie Niebieskiej Karty automatycznie oznacza konieczność opuszczenia wspólnie zajmowanego lokalu. W praktyce odpowiedź na to pytanie brzmi: nie. Warto wiedzieć, czym jest procedura Niebieskiej Karty, jaki jest jej cel oraz w jakich sytuacjach może – ale nie musi – dojść do wydania nakazu opuszczenia mieszkania.
Czym jest procedura Niebieskiej Karty?
Procedura Niebieskiej Karty to zespół działań podejmowanych przez uprawnione instytucje w celu przeciwdziałania przemocy domowej. Może zostać wszczęta m.in. przez policję, pomoc społeczną, oświatę lub ochronę zdrowia. Jej celem jest przede wszystkim ochrona osoby doznającej przemocy oraz monitorowanie sytuacji rodzinnej, a nie karanie osoby, wobec której wysuwane są zarzuty.
Wszczęcie procedury ma charakter prewencyjny i organizacyjny. Sam fakt założenia Niebieskiej Karty nie oznacza jeszcze, że doszło do popełnienia przestępstwa ani że dana osoba ponosi odpowiedzialność karną.
Czy Niebieska Karta oznacza automatyczny nakaz opuszczenia lokalu?
Nie. Wbrew obiegowym opiniom, objęcie danej osoby procedurą Niebieskiej Karty nie skutkuje automatycznie wydaniem nakazu opuszczenia lokalu. Nakaz taki może zostać zastosowany wyłącznie wtedy, gdy inne środki okażą się niewystarczające do zapobieżenia dalszemu stosowaniu przemocy domowej.
W praktyce często zdarza się, że przez cały okres trwania procedury Niebieskiej Karty nie zostaje wydany żaden nakaz opuszczenia mieszkania.
Kiedy nakaz opuszczenia lokalu nie zostanie wydany?
Nakaz opuszczenia lokalu nie zostanie wydany w szczególności wtedy, gdy:
- brak jest realnego zagrożenia dla życia lub zdrowia domowników,
- sytuacja może zostać opanowana przy zastosowaniu mniej dolegliwych środków,
- zachowanie stron ma charakter konfliktowy, a nie jednostronnie przemocowy.
Każda sprawa oceniana jest indywidualnie, a organy prowadzące procedurę powinny brać pod uwagę całokształt okoliczności, a nie wyłącznie jednostronne relacje.
Czy objęcie Niebieską Kartą oznacza stwierdzenie winy?
Objęcie procedurą Niebieskiej Karty nie oznacza stwierdzenia winy osoby, wobec której została ona założona. Procedura ta nie ma charakteru postępowania karnego i nie przesądza o odpowiedzialności karnej ani cywilnej.
W praktyce zdarzają się sytuacje, w których doniesienia o przemocy domowej składane są instrumentalnie, np. w związku z toczącą się sprawą o rozwód, alimenty, opiekę nad dziećmi czy podział majątku. Zdarza się również, że zarzuty pojawiają się wiele miesięcy, a nawet lat po rozstaniu stron.
Jak bronić się przed niezasadnym zarzutem przemocy domowej?
W sprawach związanych z Niebieską Kartą kluczowe znaczenie ma właściwa strategia procesowa. Obrona polega m.in. na:
- analizie dowodów,
- wykazywaniu sprzeczności w zeznaniach,
- wskazywaniu rzeczywistych motywów zgłoszenia,
- przedstawianiu dowodów świadczących o braku przemocy lub jej wzajemnym charakterze.
W orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, że jeżeli awantury i zachowania konfliktowe występowały po obu stronach, nie ma podstaw do przypisania jednej osobie odpowiedzialności za znęcanie się.
W takich sytuacjach warto skonsultować się z adwokatem, który prowadzi sprawy o znęcanie się w Kielcach, który pomoże zaplanować skuteczną obronę.
Procedura Niebieskiej Karty nie jest równoznaczna z wydaniem nakazu opuszczenia lokalu ani z uznaniem kogokolwiek za winnego przemocy domowej. Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny i spokojnej analizy faktów. Wczesna pomoc prawna pozwala uniknąć pochopnych decyzji i zabezpieczyć swoje prawa na dalszym etapie postępowania.
Kancelaria Adwokacka
Bronkowska Chróściel Kobryń Adwokaci